Japan's Prime Minister Fumio Kishida, speaks to media at the Prime Minister's official residence Friday, July 8, 2022, in Tokyo. Japan's former Prime Minister Shinzo Abe was shot during a campaign speech Friday in western Japan and was airlifted to a nearby hospital but he was not breathing and his heart had stopped, officials said. (AP Photo/Eugene Hoshiko)
नारा, जापान: सन् २०२२ मा जापानका पूर्वप्रधानमन्त्री तथा प्रभावशाली नेता सिन्जो आबेको गोली हानी हत्या गर्ने ४५ वर्षीय तेत्सुया यामागामीलाई जापानको एक अदालतले आजीवन कारावास (Life Imprisonment) को सजाय सुनाएको छ। नारा जिल्ला अदालतले बुधबार अभियोजन पक्षको माग बमोजिम नै यो कडा फैसला सुनाएको हो।
यो मुद्दाले केवल एक उच्च पदस्थ व्यक्तिको हत्यालाई मात्र नभई, जापानमा ‘युनिफिकेसन चर्च’ भनिने धार्मिक समूहले निम्त्याएको सामाजिक र पारिवारिक सङ्कटलाई पनि उजागर गरेको छ।
अदालतको ठहर: “अत्यन्त दुष्ट र क्रूर कार्य”
फैसला सुनाउँदै मुख्य न्यायाधीश सिनिची तनाकाले भने, “ठूलो भीड जम्मा भएको स्थानमा बन्दुक चलाउनु अन्य घटनाहरू भन्दा निकै गम्भीर र द्वेषपूर्ण कार्य हो।”
बचाव पक्षले अभियुक्तको बाल्यकाल निकै कष्टकर रहेको र उनी आफैं पनि पीडित रहेको भन्दै सजाय कम हुनुपर्ने तर्क गरेको थियो। तर, अदालतले यामागामीको “दुर्भाग्यपूर्ण बाल्यकाल” ले उनलाई हत्या गर्न प्रेरित गरेको भन्ने तर्कलाई अस्वीकार गरिदियो। अदालतले यो घटनालाई “अत्यन्त दुष्ट र क्रूर” भन्दै यामागामीले आबेको हत्या गर्ने निर्णय पूर्ण रूपमा आफैंले लिएको ठहर गरेको छ।
हत्याको पछाडि ‘युनिफिकेसन चर्च’ को छाया
यो घटनाको मुख्य कारण ‘युनिफिकेसन चर्च’ सँग जोडिएको पारिवारिक पीडा थियो।
- आर्थिक बर्बादी: यामागामीकी आमाले उक्त धार्मिक समूहलाई करिब १० करोड येन (करिब ६ लाख ३३ हजार डलर) दान दिएकी थिइन्, जसका कारण उनको परिवार आर्थिक रूपमा टाट पल्टिएको थियो।
- आबेमाथि रिस: यामागामीले अदालतमा बयान दिँदै भनेका थिए कि उनलाई पूर्वप्रधानमन्त्री आबे जापानमा युनिफिकेसन चर्चको राजनीतिक प्रभाव विस्तारको केन्द्रमा रहेको विश्वास थियो।
आबे जापानका सबैभन्दा लामो समय सेवा गर्ने प्रधानमन्त्री थिए र सन् २०२० मा राजीनामा दिएपछि पनि उनी एक प्रभावशाली राजनीतिक व्यक्तित्वका रूपमा रहेका थिए।
बचाव पक्षको तर्क र कानुनी लडाइँ
सुनुवाइका क्रममा यामागामीका वकिलहरूले उनलाई २० वर्षभन्दा कम सजाय हुनुपर्ने माग गरेका थिए। उनीहरूको तर्क थियो:
“अभियुक्त स्वयं धार्मिक समूहका कारण भएको क्षतिको पीडित हुन् र उनको बाल्यकाल निकै दुखद थियो। उनलाई समाजमा योगदान पुर्याउने मौका दिइनुपर्छ।”
साथै, बचाव पक्षले यामागामीले प्रयोग गरेको घरेलु बन्दुक घटनाको समयमा कानुनको दायरामा नपर्ने जिकिर पनि गरेको थियो। तर, अदालतले उक्त घरेलु हतियारमा घातक शक्ति रहेको ठहर गर्दै उनलाई हत्या र बन्दुक नियन्त्रण कानुन उल्लङ्घनमा दोषी ठहर्यायो।
फैसलाको सामाजिक प्रभाव
यो घटनापछि जापानमा युनिफिकेसन चर्च र सत्तारुढ ‘लिबरल डेमोक्रेटिक पार्टी’ (LDP) का सांसदहरूबीचको सम्बन्धबारे ठूलो बहस सुरु भयो।
- चर्च विघटनको आदेश: सरकारले गरेको अनुसन्धानपछि टोकियो जिल्ला अदालतले चर्चलाई विघटन गर्न र यसको कर छुट सुविधा खारेज गर्न आदेश दियो।
- नयाँ कानुन: धार्मिक संस्थाहरूले गर्ने जथाभावी चन्दा सङ्कलन र यसबाट पीडित बालबालिका (जसलाई “दोस्रो पुस्ताका अनुयायी” भनिन्छ) को समस्या सम्बोधन गर्न सन् २०२२ को डिसेम्बरमा नयाँ कानुनसमेत लागू गरियो।
आबेकी पत्नीको प्रतिक्रिया
फैसलापछि आबेकी विधवा अकी आबेले आफ्ना प्रतिनिधिमार्फत भनिन्, “म आशा गर्छु कि अभियुक्तले आफूले गरेको कामको समीक्षा गर्नेछन् र मेरो श्रीमान्, जो मेरो परिवारको एक अपूरणीय सदस्य हुनुहुन्थ्यो, उहाँको ज्यान लिएको अपराधको प्रायश्चित गर्नेछन्।”
जनवरी २१, २०२६ को बिहान यो ‘हाई-प्रोफाइल’ फैसला सुन्नका लागि अदालत बाहिर ६८५ जना सर्वसाधारणले ३१ वटा सिटका लागि लाइन लागेका थिए, जसले जापानमा यो मुद्दाप्रति मानिसहरूको चासो अझै कम नभएको प्रष्ट पार्छ।
as
